Yapay Zekâ ile Web Sitesi Yapmak: Vibe Coding Nedir, Nerede İşe Yarar, Nerede Takılır?

Vibe coding, yazılımı satır satır kod yazarak değil, ne istendiğini doğal dille yapay zekâya anlatıp ürettiği sonucu konuşarak iyileştirerek geliştirme yaklaşımıdır. Terim 2025'in başında yaygınlaştı. Hızlı prototip ve basit siteler için güçlüdür; ancak üretilen kodun anlaşılmadan yayına alınması güvenlik ve bakım sorunlarına yol açar.

Klasik geliştirmede kişi ne yapılacağını kafasında tasarlar ve kodu kendisi yazar. Vibe coding'de ise kişi sonucu tarif eder: 'Mobilya mağazam için, ürünleri kartlar hâlinde gösteren, altında iletişim formu olan sade bir site yap.' Yapay zekâ sayfayı üretir, kişi bakar, 'başlık daha büyük olsun, renkler daha sıcak olsun, formun altına harita ekle' der ve döngü devam eder. Kodun kendisi çoğu zaman hiç okunmaz.

Sahne bu yazının özetidir. Üretim evresi kısa; sayfa saniyeler içinde 'bitmiş' görünür. Asıl iş ikinci evrede, denetimde başlar: görsel çok ağırsa sayfa telefonda yavaş açılır, ürün görsellerinin alt metni yoksa arama motoru ve ekran okuyucu onları anlayamaz, kartlar dar ekranda taşıyorsa alıcı ürünü göremez, form korumasızsa ilk haftada spam ve kötüye kullanım başlar. Bu dört sorunun hiçbiri, sitenin ilk açılışında göze çarpmaz.

Yapay zekâ ile site yapmanın üç ana yolu vardır: yapay zekâ özelliği eklenmiş hazır site kurucular, istemden kod ve uygulama üreten uygulama oluşturucular ve geliştiricinin kendi ortamında çalışan yapay zekâ kodlama yardımcıları. Teknik bilgi ihtiyacı, esneklik ve sitenin sahipliği bu üçünde farklıdır.

Seçim, sitenin ne olacağına bağlıdır. Tek sayfalık bir tanıtım ya da kampanya sayfası için yapay zekâlı site kurucu çoğunlukla yeterlidir. Giriş ekranı, veritabanı ya da ödeme gibi işlevleri olan bir uygulama için istemden uygulama oluşturucular hızlı bir başlangıç sağlar ama üretilen kodun bir geliştirici tarafından incelenmesi gerekir. Uzun ömürlü, büyüyecek ve başka sistemlerle konuşacak bir site için ise kodlama yardımcısıyla çalışan bir ekip en sağlam yoldur.

Site için iyi bir istem; sitenin kime ve ne amaçla yapıldığını, hangi bölümlerden oluşacağını, marka tonunu, kısıtları (mobil öncelik, hız, erişilebilirlik, Türkçe karakter) ve gerçek içeriği içerir. 'Güzel bir site yap' gibi genel istemler genel sonuç verir; ne kadar somut anlatırsanız o kadar az düzeltme gerekir.

Amaç    : Ankara'daki mobilya mağazamız için tanıtım ve iletişim sitesi.
Kitle   : Ev döşeyen, telefondan bakan, 30-55 yaş arası alıcılar.
Bölümler: Kapak (tek cümle vaat + 'mağazaya gel' düğmesi), öne çıkan 6 ürün,
          mağaza adresi ve harita, çalışma saatleri, iletişim formu, alt bilgi.
Ton     : Sade, sıcak, abartısız. Renkler: krem, koyu yeşil.
Kısıtlar: Önce mobil; görseller sıkıştırılmış; tüm görsellerde alt metin;
          formda spam koruması; KVKK aydınlatma bağlantısı; Türkçe karakterler.
İçerik  : Aşağıdaki metinleri ve ürün bilgilerini aynen kullan (uydurma metin ekleme).

• Gerçek içeriği verin: yapay zekâya bırakılan metinler genel ve birbirine benzer olur; doldurma metin yayında unutulursa güveni zedeler.
• Kısıtları baştan yazın: mobil, hız, erişilebilirlik ve form güvenliği sonradan eklenmeye çalışıldığında daha çok değişiklik gerektirir.
• Her seferinde tek değişiklik isteyin: 'başlığı büyüt, rengi değiştir, menüyü yeniden yap' gibi toplu istekler beklenmeyen yerleri de bozabilir.
• Değişiklikten önce çalışan sürümü saklayın: araç bir şeyi bozduğunda geri dönebileceğiniz bir nokta olsun.

Yapay zekânın ürettiği sitelerde en sık görülen güvenlik sorunları; tarayıcıya gömülmüş gizli anahtarlar, yetki kontrolü olmayan veritabanı erişimi, doğrulanmayan form girdileri, spam korumasız formlar ve güncellenmemiş bağımlılıklardır. Sayfa çalışıyor gibi görünse de bu açıklar ancak kod ya da yapılandırma incelenerek bulunur.

Yapay zekâ ile yapılan siteler çoğunlukla görsel olarak bitmiş ama arama motoru, hız ve erişilebilirlik açısından eksik olur: içerik yalnızca JavaScript ile yüklenir, başlık ve açıklama etiketleri genel kalır, görseller sıkıştırılmaz, alt metinler yazılmaz, renk kontrastı düşük olur. Bu eksikler sitenin bulunmasını ve kullanılmasını doğrudan etkiler.

Bu kontrollerin çoğu ücretsiz araçlarla yapılabilir: tarayıcının geliştirici araçlarındaki denetim raporu hız, erişilebilirlik ve temel SEO puanlarını birlikte verir; Search Console ise sayfanın arama motoru tarafından nasıl görüldüğünü gösterir. Sitenin yapay zekâ cevaplarında da kaynak olabilmesi için aynı temel geçerlidir: dizine giren, içeriği açıkça yapılandırılmış sayfa.

Bir iletişim formu bile kişisel veri toplar; sitede analiz ya da reklam araçları varsa çerez ve izin yükümlülükleri doğar. Yapay zekânın ürettiği sitelerde KVKK aydınlatma metni, çerez bildirimi ve formların veriyi nereye gönderdiği çoğunlukla eksik ya da genel kalır. Yasal metinler işletmenin gerçek veri akışına göre yazılmalıdır.

• Formdan gelen veri nereye gidiyor? E-posta, veritabanı, üçüncü taraf bir form hizmeti? Hepsi aydınlatma metninde yazmalı.
• Sitede analiz, reklam ya da harita gibi dış hizmetler varsa hangi çerezleri kullandıkları ve izin gerekip gerekmediği belirlenmeli.
• Yapay zekânın yazdığı genel bir 'gizlilik politikası' metni, sizin veri akışınızı anlatmıyorsa işe yaramaz.
• E-ticaret işlevi varsa mesafeli satış sözleşmesi, ön bilgilendirme ve iade koşulları da eklenmelidir.

Yapay zekâ araçlarının sitelere eklediği görseller, yazı tipleri ve kod parçaları her zaman ticari kullanıma açık değildir. Stok görselin lisansı, yazı tipinin web kullanım izni ve kullanılan kütüphanenin lisansı kontrol edilmelidir. Yapay zekâ ile üretilen görsellerde ise kullanılan aracın kullanım koşulları belirleyicidir.

En güvenli yol, sitede kendi çektiğiniz ürün ve mekân fotoğraflarını kullanmaktır. Hem telif sorunu doğmaz hem de ziyaretçiye gerçek ürünü gösterir. Yazı tiplerinde ücretsiz ve web kullanımına açık lisanslı aileleri tercih edin; logonuzu yapay zekâya ürettirdiyseniz marka tescili sürecinde benzerlik araştırmasını mutlaka yaptırın.

Siteyi yayına alırken alan adının ve barındırma hesabının işletmenin kendi adına olması, kodun ya da site verisinin dışa alınabilmesi ve sitenin kim tarafından nasıl güncelleneceğinin belli olması gerekir. Yapay zekâ aracının kendi altyapısında barındırılan bir site, araç değiştiğinde ya da abonelik bittiğinde ulaşılamaz hâle gelebilir.

Tanıtım sayfası, kampanya sayfası, iç kullanım araçları ve fikir doğrulamak için prototip gibi işlerde yapay zekâ araçları çoğunlukla yeterlidir. Kişisel veri işleyen, ödeme alan, kullanıcı hesabı olan, başka sistemlerle entegre çalışan ya da işletmenin ana satış kanalı olacak sitelerde ise üretilen kodun deneyimli bir ekip tarafından incelenmesi ve sürdürülmesi gerekir.

Yapay zekâ, profesyonel ekipler için de güçlü bir hızlandırıcıdır; fark, üretilen işin kim tarafından ve hangi ölçütlerle denetlendiğindedir. NorVolt'ta kurumsal siteleri ve e-ticaret altyapılarını bu düzenle yapıyoruz: yapay zekâ taslak ve tekrar eden işleri hızlandırır, güvenlik, hız, erişilebilirlik, SEO ve yasal uyum denetimi ise ekipte kalır.

Yapay zekâ ile site yapanların en sık düştüğü hatalar; doldurma metinlerin yayında kalması, tüm siteyi tek istemle yeniden ürettirmek, çalışan sürümü saklamadan değişiklik istemek, gizli anahtarları sayfaya koymak, mobil görünümü hiç denememek ve siteyi yalnızca aracın kendi önizlemesinde kontrol etmektir.

1. Doldurma metni yayında unutmak: 'Lorem ipsum' ya da 'şirketimiz sektörde öncü' gibi genel cümleler ziyaretçiye ve arama motoruna boş sayfa gibi görünür.
2. Her değişiklikte tüm siteyi yeniden ürettirmek: önceki düzeltmeler kaybolur, aynı hata tekrar tekrar geri gelir.
3. Çalışan sürümü saklamamak: araç bir şeyi bozduğunda geri dönülecek nokta kalmaz.
4. Gizli anahtarı sayfaya koymak: yapay zekânın 'çalışsın diye' yaptığı en riskli kısa yoldur.
5. Yalnızca masaüstünde denemek: ziyaretçilerin çoğu telefondan gelir ve dar ekranda taşma en sık hatadır.
6. Yalnızca aracın önizlemesine güvenmek: gerçek alan adında, gerçek tarayıcılarda ve yavaş bağlantıda denenmeyen site, yayında farklı davranabilir.
7. Formu hiç denememek: gönderilen mesajın gerçekten ulaşıp ulaşmadığı, yayından sonra bir müşteri şikâyet edene kadar fark edilmeyebilir.

Bir site yayına alındığında bitmez. Kütüphaneler güncellenir, tarayıcılar değişir, içerik eskir, formlar spam alır, arama motoru yeni hatalar bildirir. Yapay zekâ ile yapılan sitelerde bakımın kim tarafından ve nasıl yapılacağı baştan belirlenmelidir; özellikle kodu kimsenin okumadığı sitelerde küçük bir değişiklik beklenmedik yerleri bozabilir.

• Ayda bir: formun çalıştığını, bağlantıların kırık olmadığını ve Search Console'da yeni bir hata olmadığını kontrol edin.
• Üç ayda bir: hız ve erişilebilirlik denetimini tekrarlayın, eskiyen içerikleri güncelleyin.
• Kütüphane ve eklenti güncellemelerini, önce bir deneme kopyasında yapın; yayındaki siteyi doğrudan değiştirmeyin.
• Yapay zekâya değişiklik yaptırırken neyin değiştiğini görebileceğiniz bir sürüm geçmişi tutun.
• Siteyi kimin güncelleyeceğini ve acil bir sorunda kime ulaşılacağını yazılı olarak belirleyin.

Bakım, yapay zekâ ile site yapmanın en çok küçümsenen maliyetidir. İlk sürümü birkaç saatte çıkarmak mümkündür; ancak siteyi iki yıl boyunca güvenli, hızlı ve güncel tutmak düzenli bir emek ister. Bu emeği kimin vereceği, araç seçiminden önce cevaplanması gereken sorudur.

Önce amaç, kitle ve içerik hazırlanır; ardından araç seçilir ve somut bir istemle ilk taslak alınır. Taslak küçük adımlarla iyileştirilir, her adımdan önce çalışan sürüm saklanır. Yayından önce güvenlik, SEO, hız, erişilebilirlik ve yasal kontroller yapılır; yayından sonra hız, form ve arama motoru verisi izlenir.

1. Sitenin amacını, kitlesini ve başarı ölçütünü tek paragrafta yazın.
2. Gerçek metinleri, ürün bilgilerini ve fotoğrafları hazırlayın.
3. Projeye uygun araç türünü seçin: site kurucu, uygulama oluşturucu ya da kodlama yardımcısı.
4. Amaç, kitle, bölümler, ton, kısıtlar ve içerik içeren somut bir istemle ilk taslağı alın.
5. Taslağı tek tek değişikliklerle iyileştirin; her adımdan önce çalışan sürümü saklayın.
6. Güvenlik, SEO, hız, erişilebilirlik ve KVKK kontrol listelerini tek tek uygulayın.
7. Alan adı ve barındırmayı işletme adına kurun, yedeklemeyi ayarlayın.
8. Yayından sonra Search Console'u bağlayın, formların çalıştığını ve gelen veriyi düzenli kontrol edin.